Philadelphia’da müzeler ve sanat: Eakins, Tanner, Cassatt ve Cézanne ile bir gün

1876’da Philadelphia’nın büyük uluslararası sergisi Thomas Eakins’in ameliyathanesini güzel sanatlar salonlarına fazla buldu. Jüri kanın, hastanın ve doktorun lekeli parmaklarının başka yere ait olduğuna karar verdi. Gross Kliniği bunun yerine serginin askerî hastane bölümüne gitti. Kentin başarılarını duyurmak için yapılan resim, sanat izleyicisinin ne görmesi gerektiğine ilişkin kendi kentinin sınavını geçemedi.

Philadelphia Sanat Müzesi’ndeki günü bu sıkıntılı başlangıç çevresinde kurun. Eakins yerel tartışmayı sağlıyor, Henry Ossawa Tanner Philadelphia’nın sanat eğitimini yurtdışına taşıyor, Mary Cassatt Paris’in kamusal hayatına döndürüyor. Sonra Cézanne ve Van Gogh’tan önce mola verin. Beş tablo, özellikle ilkine dönüş zamanı bırakırsanız, binayı taramaktan daha derin ziyaret sağlar.

Resmi reddedip sonra uğruna mücadele eden kent

Samuel Gross öğrencilerine seslenmek için ameliyata ara veriyor. Hasta canlı; kadavra üzerinde anatomi gösterisi değil, hastalıklı kemiği çıkarma ameliyatı. Sık sık hastanın annesi diye tanımlanan kadın başka yana dönüyor. Kompozisyon doktora yönetici konum verse de tepkisi bize açık.

Eakins sahneyi 1875’te ailesinin Mount Vernon Street evinde yaptı. Kendisi tıp derslerine katılmış, gözlemciler arasına kendi figürünü koymuştu. Philadelphia bağları çok yakın: Yerel ressam, yerel tıp koleji ve yerel cerrah, kentin uluslararası izleyicisi için bir araya getirilmiş. Centennial sergisindeki ret bu yüzden yabancının işine olumsuz eleştiriden fazlasıydı.

Thomas Jefferson Üniversitesi Kasım 2006’da resmi Philadelphia dışındaki alıcılara 68 milyon dolara satma planını açıkladı. Yerel kurumların teklifi karşılamaya kırk beş günü vardı. 3.600’den fazla kişi kampanyaya bağış yaptı; müze ve Pennsylvania Güzel Sanatlar Akademisi alımı finanse etmek için başka eserler de sattı. İşlem 2007’de tamamlandı. Koyu tuval ilk bakışta uzaklaştırıcı gelirse çabayı hatırlayın: İnsanlar bu rahatsız görüntüyü yakınlarında tutmayı seçti.

Bütünüyle ışıktan ziyaretçi

Henry Ossawa Tanner 1880’de Pennsylvania Akademisi’ne kaydolup Eakins’ten ders aldı. Müjde’si, rotayı ameliyathanenin hazırlayamayacağı yöne çeviriyor. Genç kadın yatakta dikey ışığa dönük oturuyor. Tanınacak kanatlı haberci yok. Cebrail ışığın kendisi olmuş.

Tanner’ın 1897 tarihli Mısır ve Filistin yolculuğunu bu resim izledi. Afrika Metodist Episkopal Kilisesi din adamının oğlu olarak kutsal kitap tarihiyle ilişkili yer ve insanları incelemek istiyordu. Meryem sıradan, buruşuk giysili ve halesiz. Tablo 1898 Paris Salonu’nda sergilendi, ertesi yıl Philadelphia için alındı; Amerikan müzesine giren ilk Tanner oldu.

Oda, herhangi bir yanıt kesinleşmeden haberi düşünmeye zaman veriyor. Meryem’in elleri törensel hareket yapmıyor; duruşu dikkatli ve kararsız. Buradaki ışığı Gross’un alnındaki ışıkla karşılaştırın. Birinde öğretmenin kamusal yetkisini kuruyor, diğerinde kişinin özel gecesini kesiyor. Karşılaştırmak, Tanner’ın Eakins tuvalini bilerek yanıtlamasını gerektirmiyor.

Philadelphia eğitimi, Paris akşamı

Mary Cassatt’ın Locada İnci Kolyeli Kadın tablosu seyretmeyi konu yapıyor. Sık sık Cassatt’ın kız kardeşi Lydia olarak tanımlanan model bize dönük; arkasında Paris Operası’nın balkonları yansıyor. Gösteriye katılıyor, ama ayna onu başka gösterinin, izleyicinin kendine bakmasının parçası yapıyor.

Cassatt Paris’e gitmeden Pennsylvania Akademisi’nde okumuştu. Bu tiyatro sahnesi 1879’da dördüncü İzlenimci sergide görünüp övgü aldı. Yapay ışık tenin ve elbisenin renklerini değiştiriyor; inciler geniş yansımış kamusal alana karşı bedeninin küçük bölgesini belirliyor. Tiyatro ziyareti, kişinin akşamının ne kadarının yabancılara açık olduğu sorusuna dönüşüyor.

Önce aynayı okuyacak kadar geri durun, sonra yüze yaklaşın. Fon, salona doğrudan açılan pencere değil. Tersine dönüş anlaşılınca modelin yeri de basitliğini kaybediyor. Aynı anda locada, resimde ve toplumsal etkinlikte. Cerrahın öğrencileri ve Tanner’ın özel karşılaşmasından sonra Cassatt izlenme ihtimaline alışmış birini veriyor.

Cézanne’ın bitmemiş buluşması

Paul Cézanne 1906’da öldüğünde Büyük Yıkananlar üzerinde çalışıyordu. Müze 1937’de aldı. Ölçeği ziyaretin hızını değiştiriyor: Cassatt’ın tek yüzünden sonra bu bedenleri eğik ağaçlardan ve aralarındaki mekândan ayırmak zor. Grubu, ad verilmesini bekleyen portreler dizisi olarak okuyamıyorsunuz.

Olayın kendisi düzen. Gövdeler içeri eğiliyor, figürler bükülüyor veya oturuyor, ortadaki açık alan alışılmış odağa dönüşmeyi reddediyor. Tek dramatik eylem yerine Cézanne bir biçimi ötekine bağlama işi veriyor. Omuz kıyıya karşılık verebilir, bükük kol dalın açısını tekrarlayabilir. Kadınların kimliğine hikâye uydurmadan bu karşılıklar görülebiliyor.

Yorgun göz resmi sanat tarihi ödevine çevirmeden durmak gerek. Geniş yapıyı görecek kadar geriye gidip bedenle manzaranın elverişsiz birleşimlerinden birini inceleyin. Bitmemişlik arayışın bir bölümünü açık bırakıyor. Philadelphia alımı uzun, çözülmemiş atölye projesini kamu koleksiyonuna getirdi; kolay görüntüye çevirmedi.

Kapatılmış yerden görülen tarla

Vincent van Gogh Saint-Rémy kliniğindeki yatak odasından çevrili buğday tarlasını görebiliyordu. 1889 tarihli Yağmur’da ekim sağanağı görünümü eğik çizgilerle kesiyor. İşleyiş, hayran olduğu Japon baskılarından geliyor. Hava artık buluttan çıkarılan şey değil; tarlayla göz arasından, neredeyse tuval yüzeyinden geçiyor.

Yağmurla saban izlerinin ayrı yönlerini fark edin. Tarla size doğru yükseliyor gibi, çapraz fırça izleri onu kesiyor. Tek odadan tekrar tekrar görülen yer, koşullar değişince yeni konu oluyor. Cézanne’dan sonra iyi son karşılaşma: Beden topluluğundan, pencereden bakmanın resmi sürdürmeye yettiği yere ayrılıyorsunuz.

Müzenin kurumsal başlangıcı 1876 Centennial yılına uzanıyor; bugünkü ana binası 1928’de açıldı. Rotaya ve öğle yemeğine tam gün ayırın, belirli resim için gelmeden güncel düzeni kontrol edin. Dikkatiniz düşerse üçüncü eserden sonra durup daha sonra dönün. Ne Cézanne’ın bedenleri ne Van Gogh’un yağmuru, yorgun inatla berraklaşır.